18 Şubat 2014

Doktora

"Doktora yapmak zor mu?" "Nasıl bir şey?" benzeri sorular geliyor. Ben de ufak ufak --hiç bilmeyene göre-- cevap vermeye başlayayım dedim.

Doktora yapmak zor mu, evet zor tabiki :) Normal şartlarda yükseklisans lisanstan; doktora yükseklisanstan zor olmalı. Üniversitede biraz daha kalırsam aynı şekilde acaba bana doktora verirler mi diyorsanız, o öyle olmuyor (belki eskiden Türkiye'de oluyordu, bilemiyeceğim). 

"Peki, bütün doktoralar aynı mı?"

Hayır bütün doktoralar aynı değil. Hem eğitim, hem içerik, hem üniversite, hem ülke vb açılardan doktora eğitimi, şekli, önemi, değişmektedir. 

Şöyle ki:

Ülke açısından: ABD'de (iyi üniversitelerde) doktora genel olarak 5 ve daha fazla sene sürmektedir. Eğitimin ortalama ilk 2 senesi yoğun bir şekilde ders almayla geçer. Bu öyle ki kendinizi sürekli ödev yapan, kısa-uzun 'paper'lar yazan, başını kaşıyacak zamanı olmayan birisi gibi hissedersiniz. 

Doktora yaparken başka bir işte çalışmak pek mümkün değildir. (İyi) üniversitelerin (R1, R2 vb.) hiçbirisi paralı doktora yaptırmaz. Yani parasını vereyim doktoramı şu üniversitede yapayım diye birşey yoktur. Doktoraya genellikle fellowship (karşılıksız başarı bursu) veya öğrenim/araştırma asistanı (TA/RA) olarak kabul edilirsiniz. Bunun karşılığında da okul parasını ödemezsiniz ve yaşam giderlerini karşılayacak kadar bir 'maaş'ınız olur. 

Başvuru süresinin başlaması kasım-ocak ayları arasına dekgelir, kabul/red mektupları ocak-15 nisan arası gelir. Başvuru için lisans/lisansüstü not ortalamınızın çok iyi olması, (alanınıza göre) GRE, TOEFL sınavlarında okulun belirlediği (ve daha üstü tabiki) puanlar almanız, niyet mektubunuzun ve referans mektuplarınızın çok iyi olması beklenir. Dönem ise eyaletten eyalete değişmektedir ama Ağustos-Ekim arası başlar. 

Üniversiteler sizin daha önce gelmenizi ve üniversiteye adapte olmanızı isteyeceklerdir. Bütün herşeyiniz dört dörtlük olsa da bir doktora programına dünyanın heryerinden çok iyi öğrenciler başvurmaktadır. Genelde aynı anda aynı ülkeden birden fazla öğrenci alındığı durumlar nadirdir. 

---devamı burada---